5-nji iýunda Aşgabatda "Uglewodorod känlerini işläp taýýarlamakda innowasion tehnologiýalary ornaşdyrmagyň ekologik jähtleri" atly halkara ylmy-amaly maslahat (TESC) öz işine başlaýar. Forumuň guramaçylary hökmünde “Türkmengaz” we “Türkmennebit” döwlet konsernleri hem-de “Türkmengeologiýa” döwlet korporasiýasy “Turkmen Energy Forum” bilen bilelikde çykyş edýärler.

Guramaçylaryň maglumatyna görä, TESC 2025-e gatnaşmak üçin 24 ýurtdan 400-den gowrak wekil hasaba alyndy. Maslahatda bilim we tejribe alyşmak uglewodorod serişdelerini özleşdirmekde ekologik taýdan jogapkär çemeleşmeleri ösdürmäge möhüm goşant goşar. Bu bolsa Türkmenistanyň durnukly ösüş we innowasion ösüş ýörelgelerine ygrarlydygyny görkezýär.

TESC 2025 maslahaty Prezident Serdar Berdimuhamedowyň "Merkezi Aziýa – Italiýa" formatyndaky birinji Sammitine gatnaşmagynyň çäginde has-da uly ähmiýete eýe bolýar. Şol halkara forumda döwlet Baştutany ýurdumyzyň ygtybarly energiýa üpjün ediji hökmünde strategik ornuny tassyklap, şol sanda Ýewropa türkmen tebigy gazyny eksport etmek taslamalaryna, wodorod energetikasynyň ösüşine we “ýaşyl” tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagyna aýratyn üns berdi.

Bu öňdengörüjilikli başlangyçlar we durnukly ösüşe ygrarlylyk TESC 2025-iň merkezi mowzuklaryna öwrüler we Türkmenistanyň dünýä energetika geçişine goşýan goşandyny nygtar.

Forumyň öňüsyrasy, 4-nji iýundaky çäreler ylmy-amaly mazmuny bilen tapawutlandy. Bu günki çäreleriň ählisi “Türkmengaz” döwlet konserniniň Tebigy gaz ylmy-barlag institutynda geçirildi. Şol ýerde konferensiýa gatnaşyjylar üçin akkreditasiýa hem guraldy.

Öňünden geçirilýän çäreleriň iň möhüm bölegi hökmünde iki sany “tegelek stol” maslahatlary boldy. Olar energetika pudagynda möhüm meseleleriň ara alnyp maslahatlaşylmagyna we pikir alyşmalara şert döretdi.

Ilki tegelek stol “Türkmenistanda ýaşyl energetika geçelgesini goldamak boýunça syýasatyň we milli mümkinçilikleriň ösdürilmegi” diýlip atlandyrylýar. Ol BMG-niň hemişelik utgaşdyryjy edarasy, ÝUNISEF we BMGÖM bilen bilelikde geçirildi. Bu strategik ähmiýetli sessiýa ýurdumyzyň BMG-niň Durnukly ösüş maksatlaryna ygrarlydygyny görkezýär.

Maslahatyň dowamynda ýaşyl energetikany ösdürmek, ekologiýa jogapkärçiligi ýokarlandyrmak we innowasion çözgütleri milli energetika ulgamyna utgaşdyrmak boýunça täsirli strategiýalar we gurallar ara alnyp maslahatlaşyldy. Bu bolsa Prezident Serdar Berdimuhamedowyň halkara derejesinde öňe sürýän başlangyçlarynyň dowamy bolup durýar.

Ikinji tegelek stol – “Uglewodorodlaryň ösen känlerinde emeli aň arkaly çykarylyşyny ýokarlandyrmak” – Nebitçi inženerleriň jemgyýeti (SPE) tarapyndan guralan. Bu sessiýa dünýä belli hünärmenleri, şol sanda SPE-niň Russiýa we Hazar boýunça sebit ýolbaşçysyny, GaffneyCline Energy Advisory kompaniýasynyň wekillerini, “Türkmengaz” konserniniň tejribeli işgärlerini we ugurlaýyn ýokary okuw mekdepleriniň ýaş hünärmenlerini bir ýere jemledi.

Maslahatda emeli aň tehnologiýalarynyň kömegi bilen irki känleriň öndürijiligini ýokarlandyrmak, çykdajylary azaltmak we ekologik täsirleri iň az derejä ýetirmek ýaly meseleler ara alnyp maslahatlaşyldy. Bu bolsa innowasiýalaryň tebigy serişdeleri netijeli peýdalanmakdaky amaly mümkinçiliklerini görkezýär.

Bu tegelek stollaryň netijeleri TESC 2025-iň esasy gününde giňişleýin, düýpli pikir alyşmalara ýol açyp, iň täze temalar boýunça innowasion çykyşlara we panel çekeleşiklerine badalga berer diýlip garaşylýar.