CIET 2025: Tebigy gazdan benzin öndürýän dünýäde ilkinji zawod Türkmenistanyň senagatyny berkidýär
14:23 04.11.2025 4144
CIET 2025 halkara maslahatynda «Kawasaki Heavy Industries, Ltd.» kompaniýasynyň Türkmenistandaky wekiliýetiniň direktory Tomohiro Takaşina kompaniýanyň Türkmenistan bilen 20 ýyllyk hyzmatdaşlygy barada gürrüň berdi. Ol, hususan-da, tebigy gazdan benzin öndürýän GTG-1 zawodyny ýapon-türkmen hyzmatdaşlygynyň hem-de ekologiýa innowasiýalarynyň nyşany hökmünde aýratyn belledi.
Bellenilişi ýaly, «Kawasaki» kompaniýasy Türkmenistanda 20 ýyldan gowrak wagt bäri iş alyp barýar we şu döwür içinde üç iri taslamany durmuşa geçirdi: Kelete sement zawody, Marydaky dökün zawody we tebigy gazdan benzin öndürýän GTG-1 zawody.
Aşgabat şäherine golaý ýerleşýän GTG-1 zawody «Kawasaki–Rönesans» konsorsiumy tarapyndan, Ýaponiýanyň halkara hyzmatdaşlyk bankynyň (JBIC) maliýeleşdirmesi esasynda guruldy. Gurluşyk 2015-nji ýylyň maý aýyndan 2019-njy ýylyň iýunyna çenli dowam etdi.
Zawodyň önümçilik prosesi «Kawasaki» kompaniýasynyň öňdebaryjy tehnologiýalaryna esaslanýar. Öndürilýän benzin «Euro-5» hil standartlaryna doly laýyk gelýär. Zawod her gün 1800 tonna benzin we goşmaça önüm hökmünde 350 tonna suwuklandyrylan uglewodorod gazy (SUG) öndürýär. Bu gaz zawodyň energetik zerurlyklary üçin ulanylýar we zerur halatynda eksport edilýär.
Ekologiýa meseleleri ilkinji orunda durýar: GTG-1 benzini doly sintetiki bolup, agyr metallar, kükürt we zyýanly goşundylar saklamaýar. Çykdajylaryň aýlanyş ulgamynyň kämilleşdirilmegi CO₂ zyňyndylaryny iň pes derejä düşürýär. Takaşina çykyşynda GTG-1 zawodynyň Türkmenistanyň «ýaşyl» tehnologiýalary we energetiki innowasiýalar babatynda abraýyny has-da ýokarlandyrandygyny belläp geçdi.
Işewüriň belleýşi ýaly, 2025-nji ýylyň aprelinde Türkmenistanyň Prezidenti Serdar Berdimuhamedow Ýaponiýa eden resmi saparynyň dowamynda GTG-2 zawody boýunça Çarçuwaly şertnama gol çekildi. «Kawasaki» kompaniýasynyň uly tejribesine daýanyp, türkmen we ýapon taraplary täze zawody hem «Rönesans» we «Itochu Corporation» gatnaşmagynda şol bir konsorsium tarapyndan gurmaga taýýardyklaryny aýtdylar.
Tomohiro Takaşina belleýşi ýaly, GTG-1 gazhimiýa zawody Türkmenistanda tehnologik ösüşiň taryhyny, serişdeleriň durnukly gymmada öwrülmeginiň nusgasyny we ýaşyl tehnologiýalaryň ösdürilmegini görkezýär. Bu bolsa Türkmenistanyň Merkezi Aziýada gazhimiýa pudagynyň lideri hökmünde abraýyny pugtalandyrýar.
Türkmenistan Hazarda ekologiýa howpsuzlygy boýunça Hazarýaka döwletleriniň ýolbaşçylarynyň ýörite sammitini geçirmegi teklip etdi
Türkmenistanyň ýolbaşçylygy derwaýys meseleleri ara alyp maslahatlaşmak we Hazarda ekologiýa howpsuzlygyny üpjün etmek boýunça işleri güýçlendirmek maksady bilen, Hazarýaka döwletleriniň ýolbaşçylarynyň ýörite sammitini geçirmek baradaky başlangyjy beýan etdi.
Türkmenistanyň we Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministrleri hyzmatdaşlygyň ileri tutulýan ugurlaryny maslahatlaşdylar
25-nji iýunda Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde Türkmenistanyň daşary işler ministri R.Ö.Meredow bilen Aşgabat şäherine sapar bilen gelen Russiýa Federasiýasynyň daşary işler ministri S.W.Lawrowyň arasynda duşuşyk geçirildi diýip, DIM-niň saýtynda habar berilýär.
OPEK 2023-nji we 2024-nji ýyllar üçin nebite islegiň ösüş çaklamasyny saklap galdy
2023-nji ýylda nebite bolan isleg 2022-nji ýyldaka garanda günde 2,44 mln barrel artyp — günde 102,01 mln barrele ýeter, 2024-nji ýylda bolsa ýene-de 2,25 b/g artyp — 104,25 mln b/g ýeter. Şeýle çaklamalar OPEK-iň aýlyk hasabynda getirilýär diýip, Interfaks habar berýär. Şeýlelikde, gurama geçen aýda edilen çaklamalaryny saklap galdy.
Azerbaýjan Türkmenistanyň sargydy boýunça suwasty turbageçiriji çekdi
«Azerbaýjan hazar deňzi gämiçili» (ASCO) ÝGPJ degişli bolan «Suleýman Wezirow» gämi-turba geçiriji Hazar deňzinde Lam and Zhdanov nebit käninde suwasty turba geçirijiniň gurluşygyny tamamlady. Işler Türkmenistanyň sargydy boýunça ýerine ýetirildi diýip, ASCO-nyň metbugat gullugy habar berýär.
Nebit RF-niň ABŞ-a ibermelerini togtatmak mümkinçiligi zerarly barreli üçin 139 dollara çenli ýokarlandy
Duşenbe güni nebit barreli üçin 140 dollara çenli ýetip, 2008-nji ýyldan bäri iň ýokary derejesine çykdy. Bu ýagdaý ABŞ-nyň Russiýanyň importyna gadaganlyk goýmak mümkinçiliginiň netijesinde ýüze çykdy, diýip Interfaks habar berýär.