Gün panelleri «ýaşyl» energiýanyň ornuny tutar
14:13 15.09.2025 1806
Zeminde ýaşaýan ähli halklaryň abadan, howpsuz geljeginiň üpjün edilmeginden gelip çykýan möhüm wezipeler dinňe bir biziň ýurdumyzda däl, tutuş dünýäde alnyp barylýan ylmy-tehnologik özgertmelerde hem öz beýanyny tapýar. Daşky gurşawa goýberilýän zyýanly zyňyndylaryň hapalanma derejesi ýanýan ýangyjyň görnüşine bagly. Mysal üçin, 1990-njy ýyllaryň ylmy maglumatlaryna ser salsak, kömür ýananda atmosferany hapalama derejesiniň 80 göterime, mazut ýananda 60, tebigy gaz ýananda 20 göterime ýetýänligi agzalýar. Bu sanlar häzirki döwrüň ösen tehnologiýasynda has azalanlygy düşnüklidir.
Dünýäde daşky gurşawy aýawly saklamak bilen bagly tagallalar has arassa, zyýansyz energiýa çeşmelerden peýdalanmaga mümkinçilik berýär. Ösen tehnologiýa elektrik energiýasyny Günden we ýelden almagyň adaty usullardan has arzan bolmagyna sebäp bolýar. «Global Energy Monitor» atly maslahat beriş kompaniýasynyň taýýarlan maglumatyna görä, Ýer togalagyndaky ýurtlarda geçen bäş ýylyň içinde, çig malyň gutarmagy sebäpli jemi 312 kömür şahtasy ýapylypdyr. Uzak ýyllaryň dowamynda kömür çykarylan bu ýerleriň umumy tutýan meýdany 2 müň 89 inedördül kilometre deň bolup, deňeşdirilende, bu görkeziji Lýuksemburgyň meýdanyna barabardyr. Bu ýerlerde önümçilik kuwwaty 103 gigawat boljak Gün beketlerini gurmak bolar.
Ýokarda agzalan kompaniýanyň berýän maglumatlaryna görä, 2030-njy ýylyň ahyryna çenli gory gutarýan kömür şahtalarynyň sany artyp, onuň tutýan meýdanynyň 3 müň 731 inedördül kilometre ýetjekligi agzalýar. Kömür şahtalaryň tutýan meýdanynda häzirki zaman önümçilik kuwwaty 185 gigawat boljak beketleri gurup boljaklygy çaklanýar. Bu görkeziji Germaniýa döwletiniň bir gündäki sarp etjek energiýasyna barabar bolar. Hytaý Halk Respublikasynda şeýle taslamalaryň birnäçesi durmuşa geçirilip başlandy. Hytaý döwleti XX asyrda iň köp kömür ýakan we kömürden gaz öndürmekde dürli tehnologiýalary durmuşa ornaşdyran öňdebaryjy ýurt hasaplanýar. Häzirki asyrda Çyn-Maçyn ýurdy tebigy gaz we çig nebit satyn almakda we eksport etmekde öňdebaryjylygy elden bermeýär. Bu göz öňünde tutulýan işler geljekki nesiller üçin has nurana, arassa durmuşy üpjün etmekligiň we döwre görä kämilleşdirmekligiň bir şertidir.
Saparmyrat ARTYKOW,
«Türkmennebit» DK-nyň «Nebitgazylmytaslama» institutynyň uly ylmy işgäri.
Türkmenistanyň Prezidentiniň saýlawlary boýunça möhletinden öň ses bermek başlandy
Çarşenbe güni Türkmenistanyň Prezidentiniň saýlawlary boýunça möhletinden öň ses bermek başlandy.
Türkmenistanyň Merkezi saýlaw topary ýurduň Prezident saýlawlary üçin 2726 milli synçylary bellige aldy
Türkmenistanda Saýlawlary we sala salşyklary geçirmek baradaky Merkezi topar ýurdumyzda 12-nji martda geçiriljek Prezident saýlawlary boýunça milli synçylaryň jemi 2726-syny bellige aldy. BU barada MST-niň saýtynda habar berilýär.
Türkmenistan, Täjigistan we Özbegistan ýylyň ahyryna çenli ýangyç-energetika ulgamynda hyzmatdaşlyk hakynda gepleşikleri geçirer
Türkmenistanyň, Täjigistanyň we Özbegistanyň energetika pudagynyň edaralarynyň ýolbaşçylary 2023-nji ýylyň ikinji ýarymynda nebitgaz we elektrik energiýasy ulgamynda bilelikdäki işleriň mümkinçiliklerine garamak boýunça gepleşikleri geçirerler. Bu barada Türkmenistanyň, Täjigistan Respublikasynyň we Özbegistan Respublikasynyň döwlet Baştutanlarynyň Bilelikdäki Beýannamasynda aýdylýar.
Türkmenistanyň Prezidenti Palestinanyň täze ilçisi bilen hyzmatdaşlygyň geljegini maslahatlaşdy
19-njy iýunda Prezident Serdar Berdimuhamedow Palestina Döwletiniň Türkmenistanda täze bellenen Adatdan daşary we Doly ygtyýarly ilçisi hanym Rana Abu Hijlehi kabul etdi. Ilçi döwlet Baştutanymyza ynanç hatyny gowşurdy diýip, TDH habar berýär.
Türkmen-amerikan hyzmatdaşlygynyň bilelikdäki mümkinçilikleri has giň gerimde ulanylyp bilner — Türkmenistanyň DIM-i
Çarşenbe güni Türkmenistan bilen Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň arasynda her ýyl geçirilýän syýasy geňeşmeler iki ýurduň ugurdaş ministrlikleriniň hem-de pudak edaralarynyň wekilleriniň gatnaşmagynda göni wideoaragatnaşyk ulgamy arkaly öz işini dowam etdi diýip, Türkmenistanyň daşary syýasat edarasynyň saýty habar berýär.